ارتباطات من و جامعه

كتاب حاضر تاريخ ايران - كشوري كه تا دهه‌ي 1930 در غرب "پرشا"، "پرس" يا مانند آن ناميده مي‌شد - از آغاز امپراطوري پارسيان تا امروز است. موضوع اين كتاب هم "چيستي" تاريخ ايران و هم "چگونگي" و "چرايي" آن است. در راه انجام اين سه كار با هم، نويسنده ملاحظاتي تطبيقي نيز ميان تاريخ ايران و تاريخ اروپا انجام داده تا نشان دهد كه جامعه‌ي ايران و تاريخ پر نقش و نگار آن با آن‌چه كه در غرب گذشته، تفاوت‌هاي مهمي داشته است. (برگرفته از توضيحات پشت جلد كتاب)

مقدمه كتاب با اين جملات آغاز مي‌شود:
"شاعر بزرگ ايران، سعدي به نقل از بوذرجمهر، وزير پرآوازه‌ي انوشيروان مي‌گويد:
خلاف راي سلطان راي جستن
به خون خويش بايد دست شستن

نوشتن تاريخ عمومي تفسيري ايران نيز مي‌تواند، مجازا چنان كيفري به دنبال داشته باشد. بعيد است واقعا خوني ريخته شود، اما چه بسا كه زمين مجادله، بحث و نقد را خون عاطفي، فكري و حتي سياسي، فرا گيرد. در زمان نوشتن اين كتاب، ايران عضوي چنان بحث‌انگيز از جامعه‌ي جهاني است كه تقريبا هر قدرت، نژاد و جامعه‌اي درباره‌ي آن نظري عرضه كرده كه گاه با نظر ديگران تفاوتي قابل ملاحظه دارد. به علاوه، ايرانيان خود، چه درون و چه بيرون كشور، چنان دچار تشتت عقيده‌اند كه اگر نه هر فرد ايراني، دست كم هر ايراني در هر گروه، طبقه و مسلكي، از ايران و تاريخ آن تصوري كم‌وبيش متضاد با ديگران دارد. در ميان ايرانيان نه تنها نيروها و احساسات اسلامي، غيراسلامي، پيشااسلامي، ملي، دموكراتيك، وطن‌پرستانه، چپ‌گرا، و قوم‌گرا وجود دارند، بلكه طيفي حتي گسترده‌تر از تصورهايي از گذشته، حال و آينده‌ي ايران مي‌توان يافت، اما تصورهايي كه اغلب چندان پايگاهي در تفكر جدي يا بررسي ژرف ندارند. افزون بر اين، هريك از اين تصورها حقيقتي مطلق و مقدس تلقي مي‌شود، تا جايي كه هر نظري متفاوت با يكي يا همه‌ي اين تصورها چيزي كم‌تر از كفر، و شايد محصول توطئه‌اي پليد عليه كل نژاد ايراني، به حساب نمي‌آيد ..."